بازسازی قایقهای ۸ هزار ساله در سواحل اسرائیل توسط محققان
گروهی از پژوهشگران دانشگاه حیفا در پروژهای باستانشناسی تجربی، موفق شدند با استفاده از حدود ۱۶۰۰ نی، قایقی چهار متری بسازند که مشابه فناوریهای احتمالی دوران نوسنگی است. این قایق در ساحل «نوِ یام» و در نزدیکی بقایای سکونتگاههای زیرآبی که قدمت آنها به ۷ تا ۱۰ هزار سال پیش میرسد، آزمایش شد. پروفسور اهود گالیلی، باستانشناس دانشگاه حیفا، پیشتر شواهدی از جمله قلابهای ماهیگیری و بقایای استخوان ماهی در این مناطق کشف کرده بود که نشان میدهد ساکنان آن دوران از منابع دریایی بهره میبردند. با وجود این شواهد، تاکنون هیچ بقایایی از شناورهای آن دوره در شرق مدیترانه یافت نشده است. شای نیو، دانشجوی کارشناسی ارشد که هدایت این پروژه را بر عهده داشت، با بررسی مدلهای گلی و شواهد تاریخی، به این نتیجه رسید که قایقهای نیساز یکی از محتملترین ابزارهای دریایی آن زمان بودهاند. پس از موفقیت در ساخت یک مدل کوچکتر برای بررسی شناوری، تیم تحقیقاتی نسخه اصلی را ساخت و با موفقیت در آبهای ساحلی آزمایش کرد. پروفسور دیوید فریزِم تأکید کرد که این آزمایش ثابت نمیکند قایقهای نوسنگی دقیقاً به این شکل بودهاند، اما نشان میدهد که ساخت چنین شناوری با منابع طبیعی موجود در آن محیط، کاملاً امکانپذیر و کارآمد بوده است.