عراق فرماندار پیشین صلاحالدین و یک بازرگان را به اتهام فساد بازداشت کرد

مقامهای عراقی احمد الجبوری، فرماندار پیشین استان صلاحالدین، و محمد الحَجَف، بازرگان و از نزدیکان او، را در پروندهای مرتبط با فساد مالی بازداشت کردند. یک مقام دولتی عراق با اعلام این خبر به «نشنال» گفت بازداشت الجبوری، معروف به ابومَزِن، در بغداد و بازداشت الحَجَف در استان صلاحالدین انجام شده است.
به گفته این مقام، هر دو نفر با اتهامهایی درباره نحوه مدیریت قراردادهای دولتی و دریافت رشوههایی به ارزش میلیونها دلار روبهرو هستند. او جزئیات بیشتری ارائه نکرد و گفت تحقیقات همچنان ادامه دارد.
این بازداشتها چند روز پس از آن صورت گرفت که ائتلاف اداره کشور، متشکل از احزاب شیعه، سنی و کرد که دولت را تشکیل میدهند و از آن حمایت میکنند، بر ادامه کارزار مبارزه با فساد و پشتیبانی از اقدامات دولت تأکید کرد.
علی فالح الزیدی، نخستوزیر عراق، از زمان آغاز به کار خود مبارزه با فساد را یکی از محورهای اصلی برنامه دولت قرار داده است. این کارزار بر بازگرداندن اموال عمومی، پیگرد مقامهای متهم به تقلب در قراردادها و افزایش نظارت مالی بر نهادهای دولتی متمرکز بوده است. از جمله مقامهای ارشد بازداشتشده، عدنان الجمیلی، معاون وزیر نفت در امور پالایش، است که پس از بازداشت او میلیونها دلار، طلا و املاک کشف و ضبط شد. الجمیلی بر فعالیتهای پالایشگاه بیجی در استان صلاحالدین نظارت داشت. شماری از مقامهای ارشد دولتی و نمایندگان مجلس نیز در این کارزار بازداشت شدهاند.
نخستوزیر عراق این روند را ضرورتی اقتصادی و سیاسی توصیف کرده است. بغداد در شرایطی که درآمدهای نفتی بهدلیل نوسان بازارهای جهانی تحت فشار قرار دارد و اختلال در کشتیرانی خلیج فارس پس از درگیری ایران در ژوئن ۲۰۲۶ بر اقتصاد اثر گذاشته، میکوشد درآمدهای غیرنفتی را افزایش دهد و هدررفت منابع در قراردادهای دولتی و بودجه استانها را کاهش دهد.
کمیسیون پاکدستی عراق اعلام کرده است که شمار تحقیقات و احکام بازداشت در نیمه نخست سال، بهویژه در پروندههای قراردادهای بازسازی، فرآوردههای نفتی و واگذاری زمینهای دولتی، نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش یافته است. این کمیسیون روز یکشنبه گفت در ماه ژوئیه ۲۶ حکم بازداشت علیه مقامهای ارشد صادر کرده است.
احمد الجبوری از چهرههای جنجالی سیاست عراق پس از سقوط صدام حسین است. او در فاصله سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۵ وزیر مشاور در امور استانها بود و پیش از آن نیز استاندار صلاحالدین و عضو پارلمان عراق بود. الجبوری همچنان یکی از چهرههای برجسته سیاسی اهل سنت بهشمار میرود.
استان صلاحالدین، در شمال بغداد، از مناطقی بود که بیشترین آسیب را از جنگ با داعش دید. پس از جنگ، قراردادهای بزرگ بازسازی و خدماتی در این استان با استفاده از بودجه دولت مرکزی و کمکهای بینالمللی اجرا شد. اتهامهای فساد در این منطقه عمدتاً به واگذاری قراردادهای زیرساختی، برق و پروژههای انرژی مربوط بوده و گزارشهای پیشین دیوان عالی حسابرسی عراق نیز از وجود تخلف در برخی پروژهها خبر دادهاند. بازداشت الحَجَف نشان میدهد مقامها در حال بررسی مسیر انتقال پول از پروژههای واگذارشده به افراد و شرکتهای مرتبط با مقامهای دولتی، سیاستمداران و احزاب سیاسی هستند.
عراق در شاخص ادراک فساد سازمان شفافیت بینالملل، همواره در میان فاسدترین کشورهای جهان قرار داشته است. جنگهای چند دههای، تحریمها و نظام سیاسی مبتنی بر حمایتهای حزبی، که در آن احزاب و گروههای مسلح بر انتصابهای دولتی و قراردادها نفوذ داشتهاند، از عوامل ریشهای این مشکل دانسته میشوند.

