تحلیل | پیامدهای خروج مهاجران افغان از ایران در سایه بحرانهای اقتصادی
گزارش اخیر جروزالم پست با استناد به دادههای میدانی و تصاویر گذرگاه مرزی اسلامقلعه، از روند فزاینده بازگشت اتباع افغانستان به کشورشان خبر میدهد.
این گزارش تأکید دارد که وخامت وضعیت اقتصادی در ایران و افزایش تنشهای بینالمللی، انگیزه اصلی این مهاجرت معکوس بوده است.
بر اساس آمار ارائهشده، تنها ۲۹ درصد از بازگشتکنندگان توانستهاند بخشی از اندوخته مالی خود را حفظ کنند، که این امر نشاندهنده کاهش شدید قدرت خرید و درآمد واقعی در ایران است.
از دیدگاه تحلیلگران یوکیفارسی، این پدیده بازتابدهنده فشاری است که نه تنها بر شهروندان ایرانی، بلکه بر لایههای آسیبپذیر جامعه مهاجر نیز وارد شده است.
کاهش یکسومی درآمدها در مقایسه با دوران پیش از بحران، عملاً امکان تداوم زندگی برای بسیاری از کارگران افغان را که ستون فقرات بخشهای بزرگی از اقتصاد غیررسمی و ساختوساز ایران هستند، از بین برده است.
خروج این نیروی کار میتواند منجر به ایجاد خلأ در بازار کار ایران شود که در شرایط فعلی رکود، مدیریت آن برای نهادهای مسئول دشوار خواهد بود.
از منظر دیپلماتیک و امنیتی، این تحول نشاندهنده آن است که فشارهای بینالمللی و تحریمها، با تأثیر بر شاخصهای کلان اقتصادی، به طور مستقیم بر ساختار جمعیتی و بازار کار داخلی ایران اثر گذاشتهاند.
بازگشت این افراد به افغانستان تحت حاکمیت طالبان، در حالی صورت میگیرد که وضعیت معیشتی در آن کشور نیز با چالشهای جدی روبروست، اما ناامیدی از بهبود شرایط در ایران، مهاجران را به انتخاب گزینهای دشوار واداشته است.
این روند، زنگ خطری برای سیاستگذاران اقتصادی ایران است تا نسبت به پیامدهای خروج نیروی کار و تأثیر آن بر زنجیره تأمین خدمات و تولیدات داخلی هوشیار باشند.
در نهایت، این گزارش تأیید میکند که بحران اقتصادی ایران به مرحلهای رسیده است که حتی برای مهاجرانی که سالها در این کشور سکونت داشتهاند، ماندن دیگر توجیه اقتصادی ندارد.