سیل مرگبار در نپال؛ هشدار دانشمندان درباره ذوب یخچالهای هیمالیا
بر اساس بررسیهای اولیه دانشمندان، سیل ویرانگر روز چهارشنبه در نپال احتمالاً در پی جدا شدن تودهای عظیم از یک یخچال طبیعی و مسدود شدن موقت مسیر رودخانه رخ داده است. سازمان زمینشناسی ایالات متحده گزارش داد که فروپاشی یخچالی با بزرگی ۵.۲ ریشتر، باعث سرازیر شدن آوار و سیلاب با قدرت تخریبی بالا به مناطق پاییندست شده است. یاکوب اشتاینر، زمینشناس دانشگاه گراتس، این پدیده را به بریدن بخش پایینی یخچال با یک چاقوی بزرگ تشبیه کرد که سقوط آن صدایی شبیه به انفجار بمب ایجاد کرده است.
اگرچه دانشمندان تأکید دارند که هنوز برای برقراری ارتباط مستقیم میان این فاجعه و گرمایش جهانی زود است، اما هشدار میدهند که افزایش دمای زمین ناشی از فعالیتهای انسانی، احتمال وقوع چنین حوادثی را در هیمالیا افزایش میدهد. منطقه هندوکش-هیمالیا که منبع تأمین آب ۱۲ رودخانه بزرگ برای ۱.۶۵ میلیارد نفر است، سریعتر از بسیاری از نقاط دیگر جهان در حال گرم شدن است.
گزارشها حاکی از آن است که سطح آب رودخانهها در مناطق سیلزده تنها در مدت ۳۰ دقیقه تا ۹ متر افزایش یافته و به زیرساختهای حیاتی از جمله سدهای برقآبی، جادهها و پلها آسیب جدی وارد کرده است. ساسوات سانیال، متخصص کاهش ریسک بلایا، میگوید این سیلابها که ناشی از ذوب سریع یخچالها و ناپایداری دامنههای کوهستانی است، به «وضعیت عادی جدید» تبدیل شدهاند.
کارشناسان با اشاره به اینکه نرخ ذوب یخچالها از سال ۲۰۰۰ تاکنون دو برابر شده است، نسبت به خطرات ناشی از تشکیل دریاچههای یخچالی و سست شدن لایههای منجمد دائمی زمین هشدار میدهند. در همین حال، منتقدان میگویند با وجود تکرار حوادث مشابه در سالهای گذشته، دولتهای منطقه در ایجاد سیستمهای هشدار سریع و هماهنگی برای کاهش خطرات، عملکرد مؤثری نداشتهاند.